Translate

۱۳۹۶ بهمن ۵, پنجشنبه

یا با دانش می‌شود ماوراءالطبیعه را رَد کرد؟ بخش نخست (۱/۲)

بسیاری از ادعاهای ماورایی از سوی دانشمندان مورد بررسی قرار گرفته‌اند. مثلاً دو استاد روان‌شناسی به نام‌های فرانک و ویلیامز، اثر ماورایی بلورها که توسط فرقه‌های عصر جدیدی تبلیغ می‌شود را مورد آزمون قرار دادند. آن‌ها یک سری بلورهایی که از مغازه‌های این فرقه‌ها قابل خریداری بود تهیه کردند و یک تعداد هم تقلبی‌اش را تهیه کردند. بعد هم بدون اینکه خودشان یا افراد مورد آزمون بدانند این‌ها را بین‌شان تقسیم کردند.

نتیجه این بود که چه بلور واقعی بود چه تقلبی، افراد با در دست گرفتن‌شان احساس تمرکز بیشتر و انرژی بیشتر حس می‌کردند. آن‌ها نتیجه گرفتند اثر نسبت داده شده به بلورها، در واقع در مغز انسان‌هاست.

اما واکنش افراد در رویارو شدن با شواهدی که نادرستی باورهایشان را نشان می‌دهد چیست؟ یک کامنت‌گذار در وبلاگی که نتایج تحقیق روی بلورها را منتشر کرده بود چنین نوشت: فراتر از طیف مریی نور بسیار چیزهای دیگر هست همینطور فراتر از حواس پنجگانه. ناتوانی از اثبات چیزی به معنای رد وجودش نیست. بسیار چیزها هنوز مانده که کشف بشود. برای یافتن بایستی فراتر از تصوراتت بنگری‌.

همان‌طور که می‌بینید، سه جمله اول همگی صحیح هستند در واقع بدیهی هستند. بسیار چیزها فراتر از طیف نور مریی هست مثل اشعه ایکس. به علاوه شکی نیست که ناتوانی از اثبات وجود چیزی به معنای اثبات نبودش نیست. صد البته که بسیار چیزها مانده که کشف بشود. با این حال هر سه این جملات وارد بحث با نتایج این پژوهش نمی‌شوند. آن پژوهش شواهد قانع کننده‌ای بدست داده که اثراتی که مردم به بلورها نسبت می‌دهند نتیجه خاصیت بلورها نیست بلکه اثر تلقین است.

ضروری است تأکید کنم آنچه اینجا آشکار شده، نبود شواهد وجود نیست بلکه شواهدی قابل اتکا در نبود این اثرات است. با این‌حال ببینید که چطوری کامنت گذار با معکوس کردن قضیه ادعا می‌کند هنوز نبود این اثر اثبات نشده است/ ادامه دارد...

هیچ نظری موجود نیست: